Een kijk op de anatomie van het lichaam

Doornuitsteeksel

WAT ER ZOAL KAN GEBEUREN ALS MEN VERKEERD ZIT EN HOE MEN GOED MOET ZITTEN.

Iedereen, die de gehele dag op kantoor werkt, moet dus zo mogelijk zorgen voor ergonomisch optimale omstandigheden voor zijn/haar lichaam. Want alleen dan blijft men – ondanks het vele zitten – gezond en productief.

 

Perfect ingestelde zitmeubels en arbeidsmiddelen zijn daarvoor een belangrijke voorwaarde. Met een ergonomische stoel kan men het nodige doen: een lendensteun in de rugleuning ondersteunt de bekkenkam, een neksteun ontspant de spieren rond de hals en goed ingestelde armleuningen ontlasten de schouderpartij.

 

Minstens zo belangrijk voor een klachtenvrije werkplek is een correcte positie van beeldscherm, toetsenbord en muis. Daarnaast kan iedereen actief spier- en skeletaandoeningen voorkomen – bijvoorbeeld door oefeningen te doen tijdens het zitten, vaak op te staan en in het algemeen meer te bewegen.

 

Onze verre voorouders – jagers en verzamelaars – zijn geëvolueerd tot een voornamelijk zittende mensensoort. De meeste mensen zitten ’s morgens vroeg al, op weg naar het werk, zitten bijna de hele dag tijdens het werk – en ’s avonds thuis in de luie stoel.

 

Voor het skelet en de spieren is dit bijna statische bestaan puur vergif : gewrichten, pezen en spieren hebben namelijk behoefte aan bewegingsenergie om stabiel en stevig te blijven – en de tussenwervelschijven worden alleen door beweging van voedingsstoffen voorzien. Vooral de wervelkolom heeft bijzonder te lijden onder een zittende leefwijze. 

Hij bestaat uit 24 beweegbare wervels en heeft een dubbele S-vorm – de perfecte vorm om de romp rechtop te houden en hem te ondersteunen bij het bewegen.  Tussen de wervels bevinden zich de elastische tussenwervelschijven, die de functie van schokbrekers hebben en die de rug beweeglijk houden. Ze bestaan uit een buitenste vezelring en een kern van geleiachtige, waterhoudende massa. Buigt men zich bijvoorbeeld voorover, dan worden de tussenwervelschijven door de wervels samengedrukt en komt er water naar buiten. Als de ruggengraat al liggend wordt ontlast, dan kunnen de tussenwervelschijven zich als een spons weer volzuigen met vloeistof en voedingsstoffen. 

Een frequente afwisseling van belasting en ontspanning is dus zeer belangrijk voor het optimaal functioneren van de tussenwervelschijven en om te voorkomen dat ze broos worden.

Vooral in ongunstige zitposities, bijvoorbeeld bij een ronde rug en een naar achteren geklapt bekken, worden de tussenwervelschijven zwaar belast. De gevolgen: ze verliezen alsmaar meer functionaliteit en steeds vaker treedt rugpijn op. Als de vezelring zo broos is geworden dat hij inscheurt en er geleimassa naar buiten komt, is er sprake van een hernia.

 

Ook spieren, pezen en banden geven het lichaam steun en flexibiliteit. Gezonde rugspieren werken als een ondersteunend korset en helpen de belasting van de tussenwervelschijven te verminderen. Spieren bewegen het skelet, doordat ze zich afwisselend aan- en ontspannen. Door een gebrek aan beweging kunnen ze korter en slapper worden, waardoor ze hun steunende functie niet meer kunnen vervullen.  Kortom: tussenwervelschijven en spieren leven van voortdurende belasting en ontlasting of inspanning en ontspanning.

In het onderste deel van de rug, de lendenen, treden het vaakst problemen op: verkeerd zitten leidt in de lendenen tot problemen met de tussenwervelschijven, die door het kantelen van het bekken eenzijdig onder druk komen te staan en daardoor sneller slijten. De gevolgen zijn doorgaans spierverkrampingen en –verhardingen in de schouder- en nekstreek.

 

Wie niet juist zit, belemmert op den duur ook de bloedtoevoer naar de benen. Want als er druk wordt uitgeoefend op de aderen aan de onderkant van het dijbeen, hapert de doorbloeding en dat kan koude benen, oedeem en spataderen tot gevolg hebben. Daarom beweegt de voorkant van de zitting van een ergonomische goede stoel doorgaans naar beneden tijdens het achteroverleunen. Ook de inwendige organen worden door langdurig verkeerd zitten continu samengedrukt – en dat is nadelig voor hun functioneren. Door zich uit te rekken tijdens het zitten, af en toe te gaan staan en een stoel met een zo groot mogelijke openingshoek te gebruiken tijdens het achteroverleunen, kan men problemen voorkomen.